Przekonania na temat kontroli bólu a stan zdrowia i higiena jamy ustnej pacjentów stomatologicznych. Badanie pilotażowe

*Katarzyna Białoszewska¹, Magdalena Łazarewicz²

Streszczenie
Wstęp. Ból jest często wymienianym czynnikiem związanym z leczeniem stomatologicznym, na którego odczuwanie wpływ mają czynniki psychologiczne, np. poczucie umiejscowienia kontroli bólu.
Cel pracy. Celem pracy jest zbadanie związku między lokalizacją poczucia kontroli bólu a stanem zdrowia jamy ustnej.
Materiał i metody. W badaniu wzięło udział 78 pierwszorazowych pacjentów poradni stomatologicznych (40 kobiet, 38 mężczyzn, M_wiek = 40,7 roku, SD = 14,4). Przed wizytą badani zostali poproszeni o wypełnienie kwestionariusza składającego się z pytań na temat deklarowanego stanu zdrowia jamy ustnej, częstości wizyt u dentysty oraz kwestionariusza Przekonań na Temat Kontroli Bólu (BPCQ, który posiada trzy podskale umiejscowienia kontroli bólu: wpływ lekarza (BCPQ_L), czynnik wewnętrzny (BCPQ_W) oraz przypadkowe zdarzenia (BCPQ_P)). Na podstawie badania wewnątrzustnego wyliczono wskaźnik PUWZ oraz wskaźnik płytki nazębnej (API).
Wyniki. Analiza danych wykazała istotną zależność między czynnikami: BPCQ_W (tau = -0,24), BPCQ_L (tau = -0,18) oraz BPCQ_P (tau = –0,19) a poziomem wykształcenia badanych (p ≤ 0,05). Wykryto istotny związek między BPCQ_W a częstością wizyt (F = 6,013, p = 0,001) oraz BPCQ_W i liczbą ubytków próchnicowych (PZ) (r = 0,248; p = 0,028). BPCQ_L koreluje z liczbą usuniętych zębów (UZ) (r = 0,315; p = 0,005) i liczbą wypełnień (WZ) (r = -0,222; p = 0,051). Istotną statystycznie ujemną korelację zaobserwowano pomiędzy BPCQ_W i deklarowaną higieną jamy ustnej (tau = -0,195; p = 0,030).
Wnioski. BPCQ pozostaje w związku z obiektywnie ocenianym i deklarowanym stanem zdrowia jamy ustnej oraz może wpływać na częstość wizyt u dentysty i podejmowane działania profilaktyczne.

Summary
Introduction. Pain is a frequently cited factor associated with dental treatment, the perception of which is influenced by psychological factors, e.g. locus of pain control.
Aim. The purpose of this study is to investigate the relationship between the locus of pain control and oral health status.
Material and methods. A total of 78 first-time dental clinic patients (40 females, 38 males, M_age = 40.7, SD = 14.4) participated in the study. Before the visit, the subjects were asked to complete a questionnaire consisting of questions about their declared oral health status and frequency of dental visits, and the Beliefs about Pain Control Questionnaire (BPCQ), which has three subscales of locus of pain control: physician influence (BPCQ_L), internal factor (BPCQ_W) and random events (BPCQ_P). On the basis of intraoral examination, the PUWZ index and plaque index (API) were calculated.
Results. Data analysis showed a significant relationship between the following factors: BPCQ_W (tau = -0.24), BPCQ_L (tau = -0.18) and BPCQ_P (tau = -0.19) and educational level of the subjects (p ≤ 0.05). A significant association was detected between BPCQ_W and frequency of visits (F = 6.013, p = 0.001), and between BPCQ_W and number of carious cavities (PZ) (r = 0.248; p = 0.028). BPCQ_L correlates with the number of extracted teeth (UZ) (r = 0.315; p = 0.005) and number of fillings (WZ) (r = –0.222; p = 0.051). A statistically significant negative correlation was observed between BPCQ_W and declared oral hygiene (tau= –0.195; p = 0.030).
Conclusions. The BPCQ is related to objectively assessed and declared oral health status and may influence the frequency of dental visits and preventive measures taken.

To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.