Oddziaływanie olejku rozmarynowego (Rosmarini aetheroleum) na grzyby drożdżopodobne

*Anna Kędzia¹, Elżbieta Hołderna-Kędzia²

Streszczenie
Wstęp. Od tysięcy lat rośliny były wykorzystywane jako przyprawy i środki lecznicze. Rozmaryn lekarski (Rosmarinus officinalis L.) z rodziny Lamiaceae jest uprawiany na całym świecie.
W zielu rozmarynu obecne są flawonoidy, kwas karnozolowy, kwas kawowy i jego estry (kwas rozmarynowy), określane jako garbniki Labiatae, olejek eteryczny (borneol, 1,8-cyneol, octan borneolu, α- i β-pinen, kamfora, β-myrcen, kamfen, geraniol, cytronelol, linalol, p-cymen, γ-terpinen, β-felandren, werbenon) oraz fitosterole. Związki obecne w wyciągach i olejku eterycznym działają przeciwdrobnoustrojowo, przeciwutleniająco, przeciwnowotworowo, przeciwcukrzycowo, zabezpieczają przed wrzodami żołądka i dwunastnicy oraz zapobiegają demencji u osób starszych.
Cel pracy. Celem badań było oznaczenie aktywności olejku rozmarynowego (Semifarm, Gdańsk) wobec grzybów drożdżopodobnych z rodzaju Candida.
Materiał i metody. Badaniom poddano 31 szczepów grzybów drożdżopodobnych wyhodowanych z jamy ustnej pacjentów z kandydozą i 9 szczepów wzorcowych. Wrażliwość (MIC) oznaczono metodą seryjnych rozcieńczeń w agarze Sabourauda. Zawiesinę zawierającą 10⁵ CFU/kroplę przenoszono aparatem Steersa na podłoża agarowe, zawierające odpowiednie stężenie olejku rozmarynowego (15,0; 10,0; 7,5; 5,0 i 2,5 mg/ml) oraz na podłoża bez dodatku olejku (kontrola wzrostu szczepów). Inkubację prowadzono przez 24-48 godz. w warunkach tlenowych, w temp. 37°C. Za MIC przyjęto najmniejsze stężenie olejku rozmarynowego, które całkowicie hamowało wzrost testowanych szczepów grzybów drożdżopodobnych.
Wyniki. Wzrost wszystkich testowanych szczepów grzybów drożdżopodobnych był hamowany przez stężenia olejku 7,5-15,0 mg/ml. Najbardziej wrażliwe na olejek rozmarynowy były szczepy z gatunków C. utilis (MIC = 7,5 mg/ml), C. guilliermondii i C. kefyr (MIC 7,5-10,0 mg/ml), a najmniej wrażliwy gatunek C. tropicalis. Szczepy z gatunków C. krusei i C. lusitaniae okazały się bardziej oporne (MIC = 15 mg/ml).
Wnioski. Szczepy z rodzaju Candida wykazały umiarkowaną wrażliwość na olejek rozmarynowy. Olejek był najbardziej aktywny wobec szczepów grzybów drożdżopodobnych z gatunków C. utilis, C. guilliermondii i C. kefir. Najmniejszą wrażliwość na olejek wykazały szczepy C. krusei i C. lusitaniae.

Summary
Introduction. The plants have been used as herbs and medicines for thousands of years. Rosemary (Rosmarinus officinalis L.) from Lamiaceae family is cultivated all over the world. The rosemary herb contains flavonoids, carnosic acid, caffeic acid and its esters (rosmarinic acid), referred to as Labiatae tannins, essential oil (borneol, 1,8-cineol, borneol acetate, ?- and ?-pinene, camphor, ?-myrcene, camphene, geraniol, citronellol, linalool, p-cymene, ?-terpinene, ?-phellandrene, verbenone) and phytosterols. The compounds present in the extracts and essential oil have antimicrobial, antioxidant, antitumor and antidiabetic properties, protect against gastric and duodenal ulcers and prevent dementia in the elderly peoples.
Aim. The aim of the research was to determine the activity of rosemary oil (Semifarm, Gdańsk) against yeast-like fungi of the genus Candida.
Material and methods. 31 strains of yeast-like fungi isolated from the oral cavity of patients with candidosis and 9 reference strains were tested. The susceptibility (MIC) was determined by the method of serial dilution in Sabouraud agar. The suspension containing 10 5 CFU/drop was transferred using a Steers apparatus upon the agar medium with the appropriate concentration of rosemary oil (15.0; 10.0; 7.5; 5.0 and 2.5 mg/ml) and on the medium without the addition of oil (strain growth control). Incubation was carried out for 24-48 hours in aerobic conditions at 37°C. The lowest concentration of rosemary oil, which completely inhibited the growth of the tested yeast-like fungi strains, was assumed as MIC.
Results. The growth of all tested yeast-like strains was inhibited by oil concentrations of 7.5-15.0 mg/ml. The most sensitive to rosemary oil were strains of the species C. utilis (MIC = 7.5 mg/ml), C. guilliermondii and C. kefyr (MIC 7.5-10.0 mg/ml), and the least sensitive species were C. tropicalis. C. krusei and C. lusitaniae strains were more resistant (MIC = 15 mg/ml).
Conclusions. Candida strains showed moderate sensitivity to rosemary oil. The oil was most active against yeast-like fungi strains from the species of C. utilis, C. guilliermondii and C. kefyr. The strains of C. krusei and C. lusitaniae showed the lowest sensitivity to the oil.

To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.