Zapalenia ucha środkowego u dzieci

© Borgis - Medycyna Rodzinna 1/2000, s. 23-24

Grażyna Niedzielska

Ostre zapalenie ucha środkowego jest często występującą chorobą u niemowląt i dzieci w wieku przedszkolnym. Według autorów amerykańskich i skandynawskich szczyt zachorowań na ostre zapalenie ucha środkowego przypada na 6-13 miesiąc życia, natomiast wyraźny spadek zachorowań obserwuje się po 7. roku życia.
Czynnikami usposabiającymi powstawanie zapaleń uszu są:
1) szeroka krótka, a u niemowląt ziejąca trąbka słuchowa,
2) przerost tkanki limfatycznej pierścienia Waldeyera,
3) podobne cechy błony śluzowej ucha środkowego i górnych dróg oddechowych,
4) częstsze niż u dorosłych infekcje dróg oddechowych.
Zapaleniu uszu u niemowląt sprzyja pozycja leżąca, skłonność do wymiotów oraz nierozwinięta pneumatyzacja wyrostka sutkowatego. Błona śluzowa jamy bębenkowej u niemowląt ma cechy tkanki embrionalnej, wrażliwszej na zakażenie. Uważa się, że dzieci, u których pierwszy incydent zapalenia ucha wystąpił we wczesnym niemowlęctwie są bardziej skłonne do nawracających zapaleń uszu. Tego typu poglądy reprezentują zwolennicy teorii środowiskowej. Podkreślają oni również udział takich czynników ryzyka jak: złe warunki socjoekonomiczne, uczęszczanie do żłobka lub przedszkola, bierne palenie tytoniu, sztuczne karmienie, płeć męska oraz wady anatomiczne twarzoczaszki.
Badania doświadczalne sugerują zaś, że pewne nieprawidłowości w budowie ucha mogą być zdeterminowane genetycznie, np. mało wartościowa błona śluzowa ucha środkowego, brak lub upośledzona pneumatyzacja wyrostka sutkowatego.
Istnieje wiele różnorodnych nazw i podziałów zapaleń uszu. Celem ujednolicenia mianownictwa najkorzystniejsze są podziały proste. Proponuję podział na: ostre zapalenie ucha środkowego i wysiękowe zapalenie ucha środkowego.
Ostre zapalenie ucha środkowego
Ostre zapalenie ucha środkowego najczęściej ma etiologię bakteryjną. Badania mikrobiologiczne wykazały, że za stany zapalne ucha środkowego odpowiedzialna jest flora bakteryjna zasiedlająca nosogardło: Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae i Moraxella catarrhalis. Bakterie te stanowią około 78% izolowanych w przebiegu ostrego zapalenia ucha środkowego. Zapalenia uszu mogą być wywołane przez wirusy. Często jest rozpoznawane zapalenie błony bębenkowej pęcherzowo-krwotoczne (myryngitis bullosa) wywołane przez wirusy grypy, a także odry, nagminnego zapalenia przyusznic, ospy wietrznej, mononukleozy zakaźnej.
Ostre martwicze zapalenie ucha Å›rodkowego (otitis media necroticans) wystÄ™puje u dzieci w przebiegu chorób zakaźnych, przede wszystkim w pÅ‚onicy i odrze. ChorobÄ™ tÄ™ cechuje gwaÅ‚towny przebieg z niszczeniem elementÃ

To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.