Ocena liczby limfocytów z wewnątrzkomórkową ekspresją IL-4 oraz stężenia IL-4 w osoczu u chorych na przewlekłą białeczkę limfocytową w zależności od obecności DNA wirusa Epsteina-Barr w komórkach mononuklearnych krwi obwodowej

*Ewelina Grywalska^{1, 2}, Jacek Roliński^{1, 2}, Agnieszka Grafka^{1, 2}, Maciej Maj¹, Michał Mielnik¹, Marcin Pasiarski³, Agnieszka Stelmach-Gołdyś³, Anna Bzdek¹, Elżbieta Fitas¹, Monika Walankiewicz¹, Stanisław Góźdź⁴

Streszczenie
Wstęp. Przewlekła białaczka limfocytowa (PBL) cechuje się heterogennym przebiegiem, którego jedną z przyczyn, w świetle najnowszych badań, mogą być czynniki zakaźne, w tym wirus Epsteina-Barr (EBV). Interleukina 4 (IL-4), będąca plejotropową cytokiną, której źródłem są aktywowane limfocyty T, w PBL wpływa na przeżycie białaczkowych komórek B. W literaturze światowej obecne są rozbieżne doniesienia odnośnie osoczowego stężenia i ekspresji wewnątrzkomórkowej IL-4 u chorych na PBL w porównaniu do populacji osób zdrowych.
Cel pracy. Celem pracy była ocena stężenia IL-4 w osoczu krwi obwodowej oraz jej wewnątrzkomórkowa ekspresja w limfocytach T oraz B PBL w zależności od obecności DNA EBV w komórkach mononuklearnych krwi obwodowej (PBMC).
Materiał i metody. Materiał badany stanowił próbki krwi obwodowej, pobrane od 110 nieleczonych chorych na przewlekłą białaczkę limfocytową (51 kobiet i 59 mężczyzn). Grupę kontrolną stanowiło 40 osób zdrowych, dobranych względem płci i wieku do badanych pacjentów. Niezwłocznie po pobraniu izolowano komórki mononulearne krwi obwodowej celem oceny immunofenotypu metodą cystometrii przepływowej oraz liczby kopii DNA EBV metodą real-time PCR. W uzyskanym osoczu oceniono stężenie IL-4 metodą ELISA.
Wyniki. Chorzy, u których stwierdzono obecność DNA EBV w PBMC posiadali znacząco wyższą liczbę bezwzględną limfocytów T CD3+/CD4+, T CD3+/CD8+ oraz B CD19+ z wewnątrzkomórkową ekspresją IL-4 niż osoby z grupy kontrolnej (odpowiednio: p = 0,0005, p = 0,0006 oraz p = 0,0008). Chorzy na PBL, u których stwierdzono obecność DNA EBV cechowali się znamiennie wyższym stężeniem IL-4 w osoczu krwi obwodowej niż chorzy z grupy EBV(-) i osoby z grupy kontrolnej (odpowiednio: p = 0,0013 i p = 0,0002).
Wnioski. Badania własne wskazują, że PBMC zakażone latentnie EBV wytwarzają znaczne ilości IL-4, która prawdopodobnie stymuluje autokrynnie i parakrynnie proliferację nowotworowych komórek B, tak jak ma to miejsce w chorobach rozrostowych o znanym związku z EBV.

Summary
Introduction. Epstein-Barr virus (EBV), also referred to as human herpesvirus 4 (HHV-4), is the first identified human virus with documented involvement in carcinogenesis. Chronic lymphocytic leukemia (CLL) is a neoplastic disease characterized by clonal proliferation and accumulation of morphologically mature, albeit functionally impaired, monoclonal B lymphocytes. Despite its chronic character by definition, CLL is characterized by marked heterogeneity.
Aim. The aim of this study was to define a correlation between EBV and interleukin 4 (IL-4) in CLL patients.
Material and methods. The studies contained samples of peripheral blood obtained from 110 untreated patients with CLL. The control group was comprised of 40 healthy subjects. Peripheral blood of CLL patients and healthy controls was collected into EDTA-treated tubes. Immediately after collection, the samples were used for immunophenotyping of lymphocytes in order to assess the intracellular expression of IL-4 with the use of flow cytometry method, for isolation of mononuclear cells for the EBV-DNA copy number determination with real-time PCR method, and for plasma collection in order to the determination of IL-4 concentration with ELISA method.
Results. Patients EBV(+) had a significantly higher absolute number of CD3+/CD4+/IL-4+ and CD3+/CD8+/IL-4+ T lymphocytes, and CD19+/IL-4+ B cells than those in the control group (p = 0.0005, p = 0.0006, and p = 0.0008, respectively). Patients EBV(+) were characterized by significantly higher levels of IL-4 in the peripheral blood plasma than the patients EBV(-) and individuals from the control group (p = 0.0013 and p = 0.0002, respectively).
Conclusions. Our findings thus indicate that EBV-infected CLL cells produce large amounts of IL-4, which is believed to stimulate the proliferation of malignant B cells, as is the cases of lymphoproliferative diseases with known connection with EBV.

To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.