Jaskra a choroba Alzheimera – wspólne patomechanizmy i metody terapii

© Borgis - Postępy Nauk Medycznych 12/2013, s. 847-855

*Iwona Grabska-Liberek, Katarzyna Chwiejczak, Barbara Terelak-Borys, Jacek Kosmala

Streszczenie
Przez całe życie osobnicze dochodzi równolegle do utraty komórek organizmu i ich regeneracji. Wraz z wiekiem zmniejszają się zdolności regeneracyjne, a przewagę zyskują procesy katabolizmu. Starzenie się jest związane także z utratą komórek nerwowych, postępującą systematycznie i nieprzerwanie aż do śmierci. Jest to zjawisko normalne i nieuniknione, jednak gdy zostanie przekroczony fizjologiczny próg śmierci neuronów, możemy mówić o patologii – chorobie neurodegeneracyjnej. Do tej grupy zalicza się kilka jednostek chorobowych z zakresu neurologii, jak choroba Alzheimera i choroba Parkinsona, a także jaskrę, będącą domeną okulistyki. Na pozór jaskra, wciąż kojarzona powszechnie z podwyższonym ciśnieniem śródgałkowym, pozostaje w dość luźnym związku z pozostałymi wymienionymi jednostkami chorobowymi, jednak okazuje się, że wspólnych cech jest bardzo wiele. Wykazano, że jaskra istotnie częściej występuje u osób dotkniętych chorobą Alzheimera, zaś do zaniku komórek nerwowych w nerwie wzrokowym prowadzą mechanizmy podobne do tych, które obserwuje się w chorobach neurodegeneracyjnych mózgu. W niniejszym artykule podjęto próbę zbiorczego przedstawienia i usystematyzowania dostępnej wiedzy na temat podłoża współistnienia jaskry i choroby Alzheimera. Przedstawiono wyniki badań oraz teorie i hipotezy z zakresu biologii molekularnej, cytofizjologii, patofizjologii, immunologii i farmakologii. Niewątpliwie, zrozumienie patomechanizmów neurodegeneracji stanowi klucz do opracowania nowych sposobów leczenia zarówno jaskry, jak i choroby Alzheimera.

Summary
Throughout the life of an organism, its cells are being lost and regenerated at the same time. With age, the ability to regenerate diminishes, and the catabolic processes are in the ascendant. Normal aging is also associated with the constant loss of the neurons, continuing till death. This phenomenon is natural and inevitable; however, as soon as the physiological threshold is exceeded, the pathology known as a neurodegenerative disease begins. The group embraces not only a number of neurological disorders, like Alzheimer’s disease or Parkinson’s disease, but also glaucoma, an ophthalmic pathology. Contrary to the common knowledge, binding glaucoma to the increased intraocular pressure, the disease has numerous associations with the neurological diseases mentioned above. It has been shown, that glaucoma is significantly more common in the patients with Alzheimer’s disease, and, that the mechanisms leading to the cell death in the optic nerve are very similar to the ones observed in neurodegeneration of the brain. The article analyzes current literature in attempt to review and systematize the knowledge regarding the coexistence of glaucoma and Alzheimer’s disease. The results of the researches, the theories and hypotheses from the fields of the molecular biology, cytophysiology, pathophysiology, immunology and pharmacology were presented. Certainly, the knowledge on the pathomechanisms of neurodegeneration is crucial for finding the new therapeutic methods for glaucoma, as well as Alzheimer’s disease.

To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.