Bóle stawów u osób w wieku podeszłym

© Borgis - Postępy Nauk Medycznych 5/2011, s. 402-409

*Agnieszka Jasik, Ewa Marcinowska-Suchowierska

Streszczenie
Bóle stawów często dotyczą ludzi w podeszłym wieku. Ich główne przyczyny to: choroba zwyrodnieniowa, zapalne choroby tkanki łącznej (polimialgia reumatyczna, olbrzymiokomórkowe zapalenie tętnic, chondrokalcynoza, choroba Forestiera, ostre nawracające symetryczne seronegatywne zapalenie błony maziowej z obrzękiem obwodowym, reumatoidalne zapalenie stawów rozpoczynające się w wieku podeszłym, dna moczanowa), zespoły paranowotworowe i reumatyzm tkanek miękkich (zespół kanału nadgarstka, zespół krętarzowy, bóle biodra, bóle barku, fibromialgia, torbiel Bakera). Choroba zwyrodnieniowa stawów jest najczęstszą, ale nie jedyną chorobą układu ruchu, która powoduje ból. Częstość jej występowania wzrasta z wiekiem.
Polimialgia reumatyczna charakteryzuje się występowaniem bolesności głównie w obrębie proksymalnych części kończyn i tułowia. Jej główną cechą jest szybka odpowiedź na stosowane w leczeniu małe dawki glikokortykoidów.
Rozpoznanie olbrzymiokomórkowego zapalenia tętnic powinno być brane pod uwagę u pacjentów powyżej 50. r.ż., którzy zgłaszają zaburzenia widzenia, nowy rodzaj bólu głowy, objawy polimialgii, gorączkę, niewyjaśnione objawy ogólne.
Reumatoidalne zapalenie stawów rozpoczynające się w wieku późniejszym, czyli powyżej 60. r.ż. różni się manifestacją kliniczną i przebiegiem od reumatoidalnego zapalenia stawów rozpoczynającego się w wieku młodszym porównywalną częstością zachorowania obu płci, ostrym początkiem choroby, częstym zajęciem dużych stawów i większą aktywnością choroby.
Dna moczanowa rozpoczynająca się u osób powyżej 60. r.ż. różni się również od jej postaci występującej u osób młodszych.
Objawy reumatyczne mogą być spowodowane obecnością nowotworu złośliwego. Rozpoznanie zespołu paranowotworowego może być bardzo pomocne we wcześniejszym zdiagnozowaniu choroby nowotworowej.
Zespoły bólowe z grupy reumatyzmu tkanek miękkich są jedną z głównych przyczyn bólu pochodzącego z układu ruchu u osób w starszym wieku. Niemniej jednak wielu lekarzy nie docenia ich udziału. Są często leczone niesterydowymi lekami przeciwzapalnymi. Lepsze i bezpieczniejsze efekty w leczeniu lokalnego bólu dają miejscowe wstrzyknięcia glikokortykoidów.

Summary
Joint pains often occur in the elderly. The main reasons for them are: osteoarthritis, systemic diseases of connective tissue (polymyalgia rheumatica, giant cell arteritis, chondrocalcinosis, Forestier disease, acute relapsing symmetric seronegative synovitis and peripheral edema- RS3 PE, elderly onset rheumatoid arthritis- EORA, gout), paraneoplastic syndromes, and soft tissue rheumatism (carpal tunnel syndrome, trochanteric syndrome, hip pains, shoudler pains, fibromyalgia, Baker’s cyst). Osteoarthritis is the most common form of arthritis, but not the only one which causes pain. The incidence of the disease increases with age.
Polymyalgia rheumatica is a syndrome characterized by aching in the proximal portions of the extremities and torso. The main feature of polymyalgia is a rapid response to small doses of glucocorticoids. The diagnosis of giant cell arteritis should be considered in any patient older than 50 years who has experienced loss of vision, diplopia, a new form of headache, polymyalgia rheumatica, fever and unexplained constitutional symptoms.
Elderly-onset rheumatoid arthritis is defined as rheumatoid arthritis with the onset at the age > 60 and it differs slightly from younger-onset rheumatoid arthritis (YORA) by a more equal sex distribution, a higher frequency of an acute onset, more frequent involvement of large joints and higher disease activity.
Gout with the onset at the age > 60 differs slightly from younger-onset gout as well.
Rheumatic manifestation can be associated with malignant neoplasms. Recognition of paraneoplastic syndrome may be helpful in early diagnosis of cancer.
Disorders of soft, peri-articular tissues are a common cause of musculoskeletal pain in the elderly. Nevertheless, most physicians underestimate the role of soft tissue rheumatism. They are often treated with non steroidal anti inflammatory drugs. In local pain syndromes better results can be obtained by local treatment. Local injections of glicocorticoids are usually very effective and safe.

To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.