Diversion colitis – pytania i dylematy. Aktualny stan wiedzy i własne doświadczenia

*Marek Szczepkowski, Adam Kobus

Streszczenie
Celem pracy jest przedstawienie aktualnego stanu wiedzy na temat Diversion colitis w oparciu o znaczące własne doświadczenia i badania kliniczne, jak również analizę doświadczeń innych autorów w piśmiennictwie światowym. Celem pracy jest także szczegółowe omówienie poszczególnych składowych zespołu DC (objawów klinicznych oraz zmian endoskopowych i morfologicznych błony śluzowej segmentu jelita grubego wyłączonego z pasażu jelitowego), a także próba określenia roli czynników mogących odgrywać istotne znaczenie w przebiegu klinicznym tego zespołu przed decyzją odtworzenia ciągłości przewodu pokarmowego. Celem pracy było także ustalenie, czy dotychczas opisywane zmiany o typie DC korelują ze zmianami o typie dysplazji oraz czy i w jaki sposób diversion colitis wpływa na proliferację komórek nabłonka jelitowego.
W badanym materiale chorych stwierdzono, że objawy kliniczne diversion colitis występują u ok. 70% badanych pacjentów (najwcześniej pojawiają się bóle kurczowe w dole brzucha i uczucie parcia na kiszkę stolcową, a później dopiero wycieki z kanału odbytu).
Cechy endoskopowe diversion colitis w badanej grupie chorych występowały w ponad 90% przypadków. Do najczęściej występujących należały: zatarcie rysunku naczyniowego, krwawienie kontaktowe i obrzęk śluzówki. Wyniki obserwacji własnych i danych z piśmiennictwa wskazują, że zmiany morfologiczne w wyłączonym z pasażu jelitowego segmencie jelita grubego mają prawdopodobnie tło naczyniowe i polegają głównie na zaniku z odczynem zapalnym typu alergicznego (potwierdza to teorię naczyniową diversion colitis).
Nie stwierdzono w materiale własnym tendencji do hiperproliferacji i występowania dysplazji w wyłączonym z pasażu jelitowego fragmencie jelita grubego, co przemawia za tym, że zmiany te mają charakter w znacznym stopniu odwracalny. Autorzy zaproponowali utworzenie algorytmu postępowania diagnostycznego u chorych podejrzanych o występowanie DC i utworzenia trzech grup chorych z wyłączonym z pasażu jelitowego segmentem jelita grubego, a mianowicie: 1) Grupa pacjentów z wyłączonym z pasażu jelitowego fragmentem jelita grubego, u których nie stwierdzono klinicznych, endoskopowych i morfologicznych cech DC. 2) Grupa chorych, u których postawiono rozpoznanie DC o miernym nasileniu. 3) Grupa chorych, u których stwierdzono DC o znacznym nasileniu.
Grupa 1 powinna pozostawać pod stałym specjalistycznym nadzorem, ponieważ niebezpieczeństwo wystąpienia DC istnieje, a pacjenci w grupach 2 i 3 w zasadzie powinni być poddani operacji odtworzenia ciągłości przewodu pokarmowego. Dotyczy to zwłaszcza grupy 3, w której wskazania do operacji nie wynikają z zagrożenia hiperproliferacją, dysplazją i przemianą złośliwą, ale masywnym procesem zapalnym, który może być zagrożeniem dla zdrowia, a nawet życia pacjenta.
Obecnie Autorzy pracy prowadzą intensywne badania, które będą potwierdzeniem tezy, że odtworzenie ciągłości przewodu pokarmowego prowadzi do wyleczenia pacjenta z DC (ustąpienie objawów klinicznych, endoskopowych i patomorfologicznych DC).

Summary
The purpose of this study was to present the current state of knowledge on Diversion colitis based on a considerable own experience and clinical studies, as well as the analysis of other authors' publications. Another purpose of this study was a detailed presentation of clinical, endoscopic and pathomorphological characteristics of DC and also an attempt to define factors which may be important before taking decision about the restoration of intestinal continuity. We also tried to determine whether the lesions described until now as Diversion colitis correspond with dysplasia and how does DC affect the proliferation of the intestine's epithelial cells.
70% of patients in this study developed clinical symptoms of DC (lower abdominal cramps and tenesmus followed by discharge from the rectum).
90% of patients developed endoscopic symptoms such as blurring of vascular pattern, contact bleeding and oedema of the mucosa. Our observations seem to confirm data from previous studies and they imply that morphological changes are mainly due to vessel pathology such as atrophy and inflammation of the allergic type (angiologic hypothesis of the Diversion colitis).
Hyperproliferation and dysplasia were not found in specimens from defunctioning segments of bowel which implies that those changes are probably reverisible.
Authors have proposed a diagnostic algorithm for patients suspected of DC and a following classification: 1) Patients with defunctioning segments of bowel who show no clinical, endoscopic and morphologic features of DC. 2) Patients presenting mild DC symptoms. 3) Patients presenting signs of severe DC.
Group 1 should remain in a constant follow up due to high risk of occurrence of the DC. Patients from groups 2 and 3 are candidates for the restoration of intestinal continuity. Group 3, however, has stronger indications for operation, not because of risk of the neoplasmatic transformation, but due to the massive inflammatory process – potentially a life threatening pathology.
The authors are currently researching to prove the thesis that restoration of the intestinal continuity leads to disappearance of all symptoms of DC.

To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.