Komentarz do prac
© Borgis - Postępy Nauk Medycznych 4/2009, s. 317-318
„Zdrowie to skarb największy, z niego płynie radość życia, energia, wiara w siebie, pogoda i zadowolenie. Ono jest bronią dającą nam możliwość owocnej pracy i służby dla najbliższych dla społeczeństwa dla ludzkości”.
Autorem tej – wyczerpującej, wieloaspektowej, wciąż nowoczesnej, uwzględniającej złożoność i wielowymiarowość pojęcia zdrowia – jest wielki polski lekarz, filozof i myśliciel, wieloletni Profesor i Rektor Warszawskiej Akademii Medycznej Marcin Kacprzak (1888-1968).
Myśli zawarte w tej definicji można odnaleźć we wszystkich definicjach zdrowia, pojawiających się później, w tym także w tej najbardziej znanej – „Pełen dobrostan fizyczny, psychiczny i społeczny, a nie tylko brak choroby lub ułomności” (Konstytucja WHO, 1948).
Autorzy licznych modyfikacji i opisów pojęcia „zdrowie” mają wspólny cel: wykazanie złożoności uwarunkowań tego pożądanego stanu. Pojawiają się aspekty ekonomiczne, prawne, aksjologiczne, duchowe i inne, a lista nadal pozostaje otwarta.
Ogromne znaczenie dla realizacji działań na rzecz zdrowia ma uznanie iż „(...) korzystanie z najwyższego osiągalnego poziomu zdrowia jest jednym z podstawowych praw każdej istoty ludzkiej” (Konstytucja WHO).
Zdrowie, jako prawo każdego z nas, wyznacza jednoznacznie miejsce działań na jego rzecz w funkcjonowaniu demokratycznego państwa prawnego.
Zawarte w tym numerze „Postępów Nauk Medycznych” artykuły przedstawiają wybrane przykłady zagadnień z zakresu zdrowia publicznego, które są realizowane w Szkole Zdrowia Publicznego CMKP.
W artykule Marii Miller i Janusza Opolskiego przedstawiono charakterystykę zdrowia publicznego jako dziedzinę wiedzy, nauki i praktyki; jej zakres a także zależność zakresu i kierunków badań od sytuacji zdrowotnej społeczeństw. Szczególnie istotne wydają się odniesienia do wskazań Światowej Organizacji Zdrowia. Przedstawiono koncepcje podstawowych funkcji zdrowia publicznego, które – wynikając z szerokiego kontekstu uwarunkowań zdrowia – sprawiają, iż najbardziej charakterystyczną cechą zdrowia publicznego jest jego wielosektorowość i interdyscyplinarność. Autorzy utożsamiają się z opinią, że w zdrowiu publicznym strategią działania i rozwiązywania problemów jest promocja zdrowia a podstawowym narzędziem – epidemiologia.
W kolejnych opracowaniach autorstwa Marii Miller i Anity Gębskiej-Kuczerowskiej przedstawiono epidemiologię jako metodę pomiaru stanu zdrowia zbiorowości; a zatem również metodę umożliwiającą decyzje dotyczące wyboru priorytetów zdrowotnych. Przedstawiono także ocenę sytuacji epidemiologicznej w Polsce i niektórych krajach w zakresie głównych problemów
To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.