Dokąd zmierza współczesna ultrasonografia? Postępy w diagnostyce zmian ogniskowych i włóknienia w wątrobie

*Ireneusz W. Gierbliński¹, Tomasz Wocial²

Streszczenie
Ultrasonografia jest metodą przeglądową stosowaną powszechnie do wykrywania zmian ogniskowych w wątrobie. W ostatnich latach obserwuje się szybki rozwój dożylnych środków kontrastowych wzmacniających sygnał ultradźwiękowy pochodzący ze struktur naczyniowych i tkankowych. Postęp technologiczny ultrasonografii wzmocnionej kontrastem (ang. contrast enhanced ultrasonography – CEUS) wynika z zastosowania kontrastów drugiej generacji składających się z mikropęcherzyków gazu oraz wykorzystania niskiego indeksu mechanicznego i obrazowania harmonicznego metodą impulsu o odwróconej fazie. Pozwalają one na wzmocnienie sygnału akustycznego bez uszkodzenia pęcherzyków środka kontrastowego. Poszczególne rodzaje zmian ogniskowych w wątrobie mogą mieć charakterystyczny typ wzmocnienia kontrastowego w fazie tętniczej, wrotnej i żylnej późnej. W artykule omówiono technikę wykonania CEUS oraz zasady różnicowania łagodnych i złośliwych zmian ogniskowych w wątrobie.
Istotnym wskaźnikiem progresji przewlekłych chorób wątroby jest stopień jej zwłóknienia. Jedną z nowoczesnych metod służących do nieinwazyjnej oceny włóknienia wątroby, opartą na ultrasonografii, jest sonoelastografia dynamiczna w czasie rzeczywistym kodowana kolorem. Odkształcenia wątroby wywołane kontrolowanym uciskiem przez głowicę ultrasonograficzną są rejestrowane i przedstawiane w postaci elastogramu, który uzyskuje się równocześnie z tradycyjnym obrazem wątroby w prezentacji B. Trzy podstawowe kolory elastogramu (czerwony, niebieski i zielony) odpowiadają odpowiednio tkance miękkiej (elastycznej), twardej (sztywnej) i strukturom o pośrednim stopniu twardości. Ilościowa ocena stopnia włóknienia wątroby jest możliwa dzięki komputerowej analizie elastogramu. W artykule omówiono przydatność sonoelastografii na tle innych metod diagnostycznych służących do oceny stopnia włóknienia wątroby.

Summary
Ultrasonography is the most common screening modality for focal liver lesions. Over the past few years intravenous agents capable of enhancing the ultrasound signal emitted by vascular and parenchymal structures have been developed. Recent advances in contrast enhanced ultrasound (CEUS) include development of second generation contrast agents, use of low mechanical index and the pulse-inversion harmonic software, capable for producing intense echo signals without disrupting contrast microbubbles. Various types of focal liver lesions usually have typical perfusion characteristics and enhancement patterns throughout the arterial, portal and late venous phase of investigation. In the article CEUS technique is presented and different enhancement patterns of various benign and malignant focal liver lesions are reviewed.
Hepatic fibrosis is a major indicator for progressive liver disease. One of the novel, non-invasive methods for assessing liver stiffness based on ultrasonography is the color-coded, real-time, dynamic sonoelastography. When mechanical, controlled compression by ultrasound probe is applied, deformations of liver tissue can be detected as high-resolution color images (elastograms) simultaneously with B-plane ultrasound imaging of the liver. The color-coded elastograms consist of three dominant color components: red, blue and green, corresponding to soft, hard and intermediate tissue stiffness, respectively. The computer software is used for quantitative analysis of obtained elastograms. The accuracy of sonoelastography and other current methods for detection of liver stiffness is presented in the article.

To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.