Metody i wyniki oceny stanu zdrowia społeczeństwa polskiego

Jan Kopczyński, Paweł Goryński, Piotr Tyszko, Bogdan Wojtyniak, Zbigniew Lewandowski

Streszczenie
Stan zdrowia zbiorowego określają, wbrew intuicji, wskaźniki jego niedoboru, najlepiej – mierniki pojawiania się najważniejszych chorób (zapadalność). Sposób ten ujawnia dobry stan opanowania ostrych chorób zakaźnych w Polsce, atakże dowodzi spadku rozpowszechnienia tradycyjnie częstej gruźlicy. Gorzej kształtuje się sytuacja w zakresie nowotworów, ponieważ, mimo zapowiedzi poprawy, częstość zgonów z tych przyczyn należy do najwyższych w Europie, głównie wzwiązku ze znacznym natężeniem palenia. Również zgony z powodu chorób krążenia należą do najliczniejszych w regionie. Ocena dynamiki najważniejszych chorób przewlekłych świadczy o złym stanie wczesnej diagnostyki i leczenia, zwłaszcza braku przesiewów w kierunku nadciśnienia tętniczego i najpospolitszch nowotworów złośliwych. Osiagnięta w ostatniej dekadzie poprawa tego niekorzystnego obrazu nie znajduje odbicia w świadomości zbiorowej, bowiem częstość dobrego samopoczucia zmalała w czasie procesu transformacji, mimo ponad dwuletniego przedłużenia życia.

Summary
Community health is reflected, against expectations, by the measures of ill health, preferably – the incidence of most important diseases. By this token, the control of major infectious diseases may be regarded as effective including the incidence of tuberculosis, which had long been an endemic issue of Poland. The control of cancer poses many problems, reflected by the standardized mortality rates exceeding most European values, mainly due to large numbers of cigarettes smoked. The prevalence of cardiovascular conditions looms also high, though major atherogenic conditions are poorly represented by cause-specific death rates. The trends in the prevalence of chronic diseases are strongly suggestive of the poor prognosis in many of them stemming from the lack of screening procedures for many illnesses, like arterial hypertension, or major cancers. The recent improvement in the population health status has not been noticed by the members of the community, since the proportion of self-declared good health has in fact decreased during the transformation period.

To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.