Próba optymalizacji leczenia przeciwbólowego we wczesnym okresie pooperacyjnym u chorych po zabiegach pomostowania tętnic wieńcowych

Ewa Kucewicz, Bronisław Czech, Marek Maksymczuk, Grzegorz Juszczyk, Jacek Wojarski, Andrzej Siemiątkowski, Krzysztof Piekarewicz, Wanda Zimnoch, Wojciech Nierodziński, Paweł Kosierkiewicz

Streszczenie
W Klinice Kardiochirurgii AMB podjęto próbę optymalizacji leczenia bólu pooperacyjnego morfiną. Do badania zakwalifikowano 45 chorych, z dobrą funkcją lewej komory serca, bez obciążeń w zakresie układu oddechowego. Podawanie morfiny rozpoczynano już w sali operacyjnej w czasie zaszywania tkanki podskórnej. Ocenę sedacji i analgezji prowadzono co 4 godziny przez 24 godziny po operacji. Chorych podzielono na dwie grupy. W grupie I znalazło się 26 pacjentów, którzy otrzymywali ciągły wlew morfiny. Dawkę tę modyfikowano w zależności od oceny stanu klinicznego chorego (częstość akcji serca, średnie ciśnienie tętnicze) oraz oceny stopnia analgezji przez chorego po uzyskaniu z nim logicznego kontaktu. W grupie II przebadano 19 chorych, u których zastosowano analgezję kontrolowaną przez pacjenta przy użyciu pompy PCA Abbott. Ocenę analgezji prowadzano tak jak w grupie I. Ilość morfiny, jaką każdy pacjent otrzymał w czasie badania była porównywalna w obu grupach. Subiektywna ocena analgezji przez pacjentów w czasie badanym nie różniła się pomiędzy grupami. W skali od 1 do 5 chorzy grupy I przyznali metodzie 4,35 pkt, w grupie II – 4,47 pkt. Ocena na podstawie skali VAS była istotnie statystycznie lepsza w grupie II niż w grupie I od ósmej godziny badania. Ocena stopnia sedacji wg skali Ramsey´a dokonywana w poszczególnych punktach pomiarowych przez lekarza dyżurnego nie różniła się pomiędzy grupami. Konieczność stosowania leków hipotensyjnych w grupie II była znamiennie częstsza niż w grupie I. W grupie II znamiennie statystycznie częściej pojawiały się nudności i wymioty. Zwalczanie bólu pooperacyjnego za pomocą ciągłego wlewu morfiny było w badanych przez nas grupach chorych skuteczne i nie powodowało destabilizacji układu krążenia.

Summary
We have assessed efficacy of postoperative analgesia in forty-two adult coronary graft patients: 26 patients received continuous morphine infusion in the pain score adjusted manner; 19 patients received PCA with morphine (basic flow 1 mg kg^-1, weight-dependent bolus doses 1-2 mg, lockout time 5 minutes, maximum three bolus injections). There was no statistically significant differences between groups in pain scores (Stromskag scale), total doses of morphine and sedation scores (Ramsey scale). Patients of the PCA group presented significantly lower VAS scores nine hours after surgery. Frequency of nausea and vomiting episodes were significantly higher in the PCA group, those patients also required more vasodilators.

To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.