Ocena satysfakcji z leczenia przez pacjentów poddanych zabiegom ortognatycznym

© Borgis - Nowa Stomatologia 4/2009, s. 108-111

*Konrad Walerzak, Michał Szałwiński, Piotr Piekarczyk, Dominik Tomasik, Janusz Piekarczyk

Wstęp
Odbiór wrażenia ludzkiej twarzy jest niezmiernie ważnym elementem codziennych interakcji społecznych (1, 2, 3, 4, 5, 6). Deformacja twarzy wynikająca z wady twarzowo-szczękowo-zgryzowej w oczywisty sposób wpływa na zmniejszenie atrakcyjności, a przez to akceptacji w środowisku. Zależność ta może w bezpośredni sposób wpływać na samoocenę pacjenta. Preferencje dotyczące kanonu urody pozostają zmienne w zależności od rasy i kultury (7, 8, 9). Wady szczękowo-twarzowe wpływają niekorzystnie na proporcje twarzy oraz funkcję układu stomatognatycznego, upośledzając również funkcję mowy (9, 10, 11). Głównym powodem zgłaszania się pacjentów z wadami szczękowo-twarzowymi do leczenia w populacji amerykańskiej jest prośba o korektę niekorzystnych dysproporcji twarzy (9).
Leczenie skojarzone ortodontyczno-chirurgiczne wad narządu żucia dotyczy wad o charakterze morfologicznym, czyli wad gnatycznych, wynikających z anomalii budowy kośćca szczęki bądź żuchwy, jak również ich obu (2, 9, 12, 13, 14). Kluczową rolę w kwalifikacji pacjentów stanowi odpowiednia diagnostyka, na podstawie której zostaje postawione rozpoznanie, a następnie sporządzony racjonalny plan leczenia. Źródłem informacji na temat danego przypadku są: wywiad, badanie kliniczne oraz badania dodatkowe, jak analiza modeli, dokumentacji radiologicznej oraz badania czynnościowe (9, 10, 12).
Wywiad daje możliwość ustalenia głównych problemów, z powodu których pacjent jest zdecydowany podjąć leczenie ortodontyczne oraz jego motywację. Na podstawie oczekiwań pacjenta możemy zatem stworzyć listę priorytetów leczenia. Oczekiwania pacjenta możemy rozpatrzyć w trzech kategoriach: zmian w ustawieniu zębów, zmian w rysach twarzy oraz przywrócenie prawidłowych funkcji narządu żucia (9, 10, 12).
Wśród przeciwwskazań do kwalifikowania pacjentów do zabiegu operacyjnego są choroby ogólnoustrojowe, będące przeciwwskazaniem do znieczulenia ogólnego, choroby utrudniające proces gojenia, jak nieuregulowana cukrzyca, choroby nowotworowe, choroby wirusowe – zakażenie wirusem HIV, choroby psychiczne, choroby autoimmunologiczne oraz inne schorzenia zespołowe, mające wpływ na bezpieczeństwo przeprowadzenia zabiegu chirurgicznego. Pacjenci z wysokim poziomem kinazy kreatyninowej (CPK) są nadal problemem dyskusyjnym i należy stosować wobec nich zindywidualizowane podejście (9, 14).
Wady szkieletowe, zwłaszcza o dużym stopniu nasilenia, zwykle wymagają skojarzonego leczenia ortodontyczno-chirurgicznego, które umożliwi osiągnięcie idealnej okluzji, wyraźną poprawę rysów twarzy oraz przywrócenie prawidłowej funkcji narządu żucia (9, 10, 12, 14). Pacjenci zakwalifikowani do leczenia ortodontyczno-chirurgicznego, to pacjenci dorośli, u których nie można liczyć na ewentualne modyfikacje wzrostu, bowiem wszelkie procesy wzrostowe są już zakończone (9, 10, 14), a leczenie tak zwanym kamuflażem ortodontycznym sprowadza się zwykle do poprawy ustawienia zębów, kompensacji wady zgryzu bez korzystnego wpływu na rysy twarzy, z tendencją do ich pogorszenia.
Poziom satysfakcji z podjętego leczenia był przedmiotem badań przeprowadzonych Kiyaka (9) oraz Modiga (15). Porównali oni poziom satysfakcji z leczenia pomiędzy grupami pacjentów z wadami gnatycznymi: nieleczoną, leczoną komuflażem oraz leczoną zespołowo (ryc. 1).
Ryc. 1. Ocena wyników leczenia według Kiyaka.
Według tych autorów wśród pacjentów trzech ww. grup pacjenci poddający się leczeniu zespołowemu ortdontyczno-chirurgicznemu wykazują najniższy poziom satysfakcji, pacjenci nie zgadzajacy się na żadne leczenie utwierdzaja się w tym czasie co do „słuszności podjęcia decyzji” z powodu braku niedogodności związanych z leczeniem. Zmiana przebiegu krzywych wykresu następuje w 2 dniu od zabiegu

To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.