Stan uzębienia i potrzeby lecznicze osób w wieku 35-44 lat zamieszkałych w regionie warszawskim

© Borgis - Nowa Stomatologia 1/2001, s. 10-15

Wojciech Popowski, Piotr Wieczorek, Paweł Plakwicz, Piotr Wychowański

Celem pracy jest ocena stanu uzębienia osób dorosłych w wieku 35-44 lat, zamieszkałych w regionie warszawskim, dokonana na podstawie przeprowadzonych badań epidemiologicznych w 1995 roku.
MATERIAŁ I METODY
Zbadano stan uzębienia 180 osób z trzech różnych środowisk zamieszkania regionu warszawskiego: dzielnicy Praga Południe w Warszawie, Sulejówka oraz wsi Wiązowna. W każdym środowisku zamieszkania przebadano po 30 mężczyzn i 30 kobiet. Badanie stanu uzębienia wykonano metodą rutynową, ustaloną przez SOZ (5), w gabinecie stomatologicznym, przy sztucznym oświetleniu. Badania prowadził zespół składający się z 2 lekarzy i pielęgniarki. Wyniki badań rejestrowane były na karcie komputerowej (Oral Health Assess-ment Form, 1986). Uzyskane wyniki zestawiono tabelarycznie i graficznie oraz przeprowadzono analizę statystyczną. Analizę stanu uzębienia przeprowadzono w zależności od płci, miejsca zamieszkania, wykształcenia oraz przynależności do grup socjozawodowych.
WYNIKI BADAŃ
Średnia wieku badanych osób wynosiła 40 lat, a odchylenie standardowe 4 lata. Stan uzębienia w odsetkach wg płci przedstawiono w tabeli 1. Wyższe odsetki zębów zdrowych stwierdzono u mężczyzn – 32,7% niż u kobiet – 27,6% (p <0,01). Również u mężczyzn wyższe były odsetki zębów z próchnicą – 13,8%, u kobiet – 8,3% (p <0,01). Zęby wypełnione bez próchnicy częściej występowały u kobiet – 20,1%, u mężczyzn tylko 13,2% (p <0,01).
W tabeli 2 przedstawiony został stan uzębienia u mieszkańców różnych środowisk zamieszkania. Najwięcej zębów zdrowych stwierdzono u mieszkańców dużego miasta 33,0%, u mieszkańców małego miasta – 30,7%, najmniej u mieszkańców wsi – 26,7%. Stan uzębienia był znacznie lepszy w żuchwie; dotyczy to kobiet, mężczyzn, jak i mieszkańców różnych środowisk zamieszkania, oznacza to więcej zębów zdrowych i mniej zębów z próchnicą w żuchwie.
W tabeli 3 przedstawiono stan uzębienia osób o różnym wykształceniu i przynależności do grup socjo-zawodowych. Z tabeli tej wynika, że najwięcej zębów zdrowych miały osoby z wykształceniem wyższym, u nich też stwierdzono najniższe odsetki zębów z próchnicą i usuniętych. Wyraźne różnice występują również w grupach socjo-zawodowych. Wyniki tych porównań wskazują, że standard bytowania ma znaczący wpływ na stan zdrowia uzębienia.
Frekwencja próchnicy w badanej grupie osób wyniosła 100%. Średnia liczba intensywności próchnicy PUW jest bardzo wysoka, wyniosła 20,55. Wartości poszczególnych składowych wyniosły: P – 7,34, U – 7,88 i W – 5,32. Wskaźnik leczenia zębów WLZ wyniósł 0,39 (tab. 4). Liczba intensywności próchnicy PUW u mężczyzn i kobiet przedstawiona została na rycinie 1. Liczba PUW u kobiet wyniosła 20,8, a u mężczyzn 20,3. Znacznie wyższy jest wskaźnik WLZ u kobiet 0,47, a u mężczyzn jedynie 0,31 (p> 0,01) (ryc. 2). Wartość liczby PUW u mieszkańców poszczególnych środowisk zamieszkania przedstawiono na rycinie 3. Liczba PUW u mieszkańców dużego i małego miasta jest prawie taka sama i wyniosła odpowiednio 20,0 i 20,2, wyższa jest u mieszkańców wsi 21,5. Wskaźnik leczenia zębów WLZ najwyższy jest u mieszkańców dużego miasta 0,41, najniższy zaś u mieszkańców wsi 0,37 (ryc. 4). Średnia liczba intensywności próchnicy PUW u osób o różnym wykształceniu jest najniższa u osób z wykształceniem wyższym 19,3, u osób z wykształceniem średnim wynosi 20,3, najwyższa jest u osób z wykształceniem podstawowym 21,6 (ryc. 5). Najwyższy wskaźnik leczenia zębów WLZ stwierdzono u osób z wykształceniem wyż-szym 0,53, niższy z wykształceniem średnim 0,46 i najniższy u osób z wykształceniem podstawowym 0,25 (p> 0,01) (ryc. 6). W grupach socjozawodowych najwyższą wartość liczby PUW stwierdzono w grupie rencistów – 22,0, najniższą zaś w grupie techników, laborantów, pielęgniarek – 18,6 (ryc. 7). Wskaźnik WLZ jest bardzo zróżnicowany, najwyższy był w grupie urzędnicy, lekarze, nauczyciele, menadżerowie – 0,54, najniższy w grupie robotników – 0,27 (p> 0,01) (ryc. 8). Z przedstawionych danych wynika, że grupy osób gorzej uposażone z niższym wykształceniem, a więc o niższym standardzie bytowania mają więcej zębów usuniętych, natomiast mało z wypełnieniami.
Tabela 1. Stan uzębienia w odsetkach wg płci.
PłećZęby zdroweZęby z próchnicąZęby wypełnione z próchnicąZęby wypełnione bez próchnicyZęby usunięteMost lub koronaZęby nie wyrznięte
01234+56+79
UZĘBIENIE GÓRNE 
Mężczyźni23,0**14,7**13,2*15,9**29,01,3**3,0**
Kobiety15,8**8,6**16,6*24,2**25,93,5**5,3**
UZĘBIENIE DOLNE 
Mężczyźni42,412,8**8,810,5**22,10,5**2,8*
Kobiety39,38,1**9,015,9**21,61,9**4,2*
UZĘBIENIE CAŁKOWITE 
Mężczyźni32,7**13,8**11,9*13,2**25,50,9**2,9**
Kobiety27,6**8,3**12,8*20,1**23,82,7**4,8**
** Istotne statystycznie.
** Wysoce istotne statystycznie.
Tabela 2. Stan uzębienia w odsetkach wg miejsca zamieszkania.
MiejscowośćZęby zdroweZęby z próchnicąZęby wypełnione z próchnicąZęby wypełnione bez próchnicyZęby usunięteMost lub koronaZęby nie wyrznięte
01234+56+79
UZĘBIENIE GÓRNE 
Duże miasto22,3**12,9**14,222,122,3**3,23,0
Małe miasto19,2**13,6**16,819,624,1**2,14,7
Wieś16,8**8,3**13,8To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.