Stan uzębienia i potrzeby lecznicze osób w wieku 35-44 lat zamieszkałych w regionie warszawskim
© Borgis - Nowa Stomatologia 1/2001, s. 10-15
Wojciech Popowski, Piotr Wieczorek, Paweł Plakwicz, Piotr Wychowański
Celem pracy jest ocena stanu uzębienia osób dorosłych w wieku 35-44 lat, zamieszkałych w regionie warszawskim, dokonana na podstawie przeprowadzonych badań epidemiologicznych w 1995 roku.
MATERIAŁ I METODY
Zbadano stan uzębienia 180 osób z trzech różnych środowisk zamieszkania regionu warszawskiego: dzielnicy Praga Południe w Warszawie, Sulejówka oraz wsi Wiązowna. W każdym środowisku zamieszkania przebadano po 30 mężczyzn i 30 kobiet. Badanie stanu uzębienia wykonano metodą rutynową, ustaloną przez SOZ (5), w gabinecie stomatologicznym, przy sztucznym oświetleniu. Badania prowadził zespół składający się z 2 lekarzy i pielęgniarki. Wyniki badań rejestrowane były na karcie komputerowej (Oral Health Assess-ment Form, 1986). Uzyskane wyniki zestawiono tabelarycznie i graficznie oraz przeprowadzono analizę statystyczną. Analizę stanu uzębienia przeprowadzono w zależności od płci, miejsca zamieszkania, wykształcenia oraz przynależności do grup socjozawodowych.
WYNIKI BADAŃ
Średnia wieku badanych osób wynosiła 40 lat, a odchylenie standardowe 4 lata. Stan uzębienia w odsetkach wg płci przedstawiono w tabeli 1. Wyższe odsetki zębów zdrowych stwierdzono u mężczyzn – 32,7% niż u kobiet – 27,6% (p <0,01). Również u mężczyzn wyższe były odsetki zębów z próchnicą – 13,8%, u kobiet – 8,3% (p <0,01). Zęby wypełnione bez próchnicy częściej występowały u kobiet – 20,1%, u mężczyzn tylko 13,2% (p <0,01).
W tabeli 2 przedstawiony został stan uzębienia u mieszkańców różnych środowisk zamieszkania. Najwięcej zębów zdrowych stwierdzono u mieszkańców dużego miasta 33,0%, u mieszkańców małego miasta – 30,7%, najmniej u mieszkańców wsi – 26,7%. Stan uzębienia był znacznie lepszy w żuchwie; dotyczy to kobiet, mężczyzn, jak i mieszkańców różnych środowisk zamieszkania, oznacza to więcej zębów zdrowych i mniej zębów z próchnicą w żuchwie.
W tabeli 3 przedstawiono stan uzębienia osób o różnym wykształceniu i przynależności do grup socjo-zawodowych. Z tabeli tej wynika, że najwięcej zębów zdrowych miały osoby z wykształceniem wyższym, u nich też stwierdzono najniższe odsetki zębów z próchnicą i usuniętych. Wyraźne różnice występują również w grupach socjo-zawodowych. Wyniki tych porównań wskazują, że standard bytowania ma znaczący wpływ na stan zdrowia uzębienia.
Frekwencja próchnicy w badanej grupie osób wyniosła 100%. Średnia liczba intensywności próchnicy PUW jest bardzo wysoka, wyniosła 20,55. Wartości poszczególnych składowych wyniosły: P – 7,34, U – 7,88 i W – 5,32. Wskaźnik leczenia zębów WLZ wyniósł 0,39 (tab. 4). Liczba intensywności próchnicy PUW u mężczyzn i kobiet przedstawiona została na rycinie 1. Liczba PUW u kobiet wyniosła 20,8, a u mężczyzn 20,3. Znacznie wyższy jest wskaźnik WLZ u kobiet 0,47, a u mężczyzn jedynie 0,31 (p> 0,01) (ryc. 2). Wartość liczby PUW u mieszkańców poszczególnych środowisk zamieszkania przedstawiono na rycinie 3. Liczba PUW u mieszkańców dużego i małego miasta jest prawie taka sama i wyniosła odpowiednio 20,0 i 20,2, wyższa jest u mieszkańców wsi 21,5. Wskaźnik leczenia zębów WLZ najwyższy jest u mieszkańców dużego miasta 0,41, najniższy zaś u mieszkańców wsi 0,37 (ryc. 4). Średnia liczba intensywności próchnicy PUW u osób o różnym wykształceniu jest najniższa u osób z wykształceniem wyższym 19,3, u osób z wykształceniem średnim wynosi 20,3, najwyższa jest u osób z wykształceniem podstawowym 21,6 (ryc. 5). Najwyższy wskaźnik leczenia zębów WLZ stwierdzono u osób z wykształceniem wyż-szym 0,53, niższy z wykształceniem średnim 0,46 i najniższy u osób z wykształceniem podstawowym 0,25 (p> 0,01) (ryc. 6). W grupach socjozawodowych najwyższą wartość liczby PUW stwierdzono w grupie rencistów – 22,0, najniższą zaś w grupie techników, laborantów, pielęgniarek – 18,6 (ryc. 7). Wskaźnik WLZ jest bardzo zróżnicowany, najwyższy był w grupie urzędnicy, lekarze, nauczyciele, menadżerowie – 0,54, najniższy w grupie robotników – 0,27 (p> 0,01) (ryc. 8). Z przedstawionych danych wynika, że grupy osób gorzej uposażone z niższym wykształceniem, a więc o niższym standardzie bytowania mają więcej zębów usuniętych, natomiast mało z wypełnieniami.
Tabela 1. Stan uzębienia w odsetkach wg płci.
| Płeć | Zęby zdrowe | Zęby z próchnicą | Zęby wypełnione z próchnicą | Zęby wypełnione bez próchnicy | Zęby usunięte | Most lub korona | Zęby nie wyrznięte |
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4+5 | 6+7 | 9 | |
| UZĘBIENIE GÓRNE | |||||||
| Mężczyźni | 23,0** | 14,7** | 13,2* | 15,9** | 29,0 | 1,3** | 3,0** |
| Kobiety | 15,8** | 8,6** | 16,6* | 24,2** | 25,9 | 3,5** | 5,3** |
| UZĘBIENIE DOLNE | |||||||
| Mężczyźni | 42,4 | 12,8** | 8,8 | 10,5** | 22,1 | 0,5** | 2,8* |
| Kobiety | 39,3 | 8,1** | 9,0 | 15,9** | 21,6 | 1,9** | 4,2* |
| UZĘBIENIE CAŁKOWITE | |||||||
| Mężczyźni | 32,7** | 13,8** | 11,9* | 13,2** | 25,5 | 0,9** | 2,9** |
| Kobiety | 27,6** | 8,3** | 12,8* | 20,1** | 23,8 | 2,7** | 4,8** |
** Istotne statystycznie.
** Wysoce istotne statystycznie.
Tabela 2. Stan uzębienia w odsetkach wg miejsca zamieszkania.
| Miejscowość | Zęby zdrowe | Zęby z próchnicą | Zęby wypełnione z próchnicą | Zęby wypełnione bez próchnicy | Zęby usunięte | Most lub korona | Zęby nie wyrznięte |
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4+5 | 6+7 | 9 | |
| UZĘBIENIE GÓRNE | |||||||
| Duże miasto | 22,3** | 12,9** | 14,2 | 22,1 | 22,3** | 3,2 | 3,0 |
| Małe miasto | 19,2** | 13,6** | 16,8 | 19,6 | 24,1** | 2,1 | 4,7 |
| Wieś | 16,8** | 8,3** | 13,8 | To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej. | |||