Metody chirurgicznego odsłonięcia zatrzymanych zębów w aspekcie leczenia ortodontycznego – przegląd piśmiennictwa

Zęby zatrzymane stanowią dość częsty problem z którym spotyka się lekarz stomatolog, zwłaszcza ortodonta i chirurg. Określenie zęby zatrzymane (z.z.) dotyczy zębów całkowicie uformowanych z ukształtowanym i zamkniętym wierzchołkiem korzenia, pozostających w kości lub w tkankach miękkich jamy ustnej po okresie ich fizjologicznego wyrzynania. Należą do nich trzecie zęby trzonowe tzw. mądrości, podniebiennie przemieszczone kły górne, przedtrzonowce dolne. Powyższe zęby nie wykazują już tendencji wzrostowych. Brak wyrzynania się zęba z nieuformowanym wierzchołkiem po okresie przewidzianym dla danej grupy zębów i koroną przykrytą cienką blaszką kostną lub błoną śluzową jamy ustnej przemawia za opóźnionym wyrzynaniem. Ząb taki, wykazujący dynamikę wzrostową określa się jako niewyrznięty (z.n.w.). Zaburzenie najczęściej dotyczy siekaczy centralnych i wargowo ustawionych kłów szczęki (1). Problem jest szczególnie ważny, gdyż obejmuje zęby w przednim odcinku szczęki – siekacze i kły. Ze względu na wartość estetyczną uzębienia i znaczenie w odtwarzaniu ciągłości łuku zębowego, istnieją wskazania do sprowadzania niewyrzniętych i zatrzymanych zębów przednich (2). Decyzję należy podjąć po szczegółowej analizie diagnostycznej uwzględniającej położenie z.n.w. lub z.z. w stosunku do sąsiednich struktur, stan higieny jamy ustnej wraz z motywacją pacjenta, która zapewni ścisłą współpracę podczas długotrwałego leczenia (3).

Leczenie chirurgiczno-ortodontyczne obejmuje operacyjne odsłonięcie z.n.w. lub z.z. oraz umieszczenie na powierzchni korony elementu ortodontycznego wraz z trakcją ortodontyczną wprowadzającą ząb do łuku zębowego, czego efektem jest prawidłowe ustawienie zęba w zgryzie. Istnieje wiele metod chirurgicznych pozwalających dotrzeć do zęba w zależności od jego wargowego lub podniebiennego położenia względem sąsiednich zębów. Jedną z pierwszych i najprostszych, stosowanych przy wargowej lokalizacji niewyrzniętych siekaczy i kłów szczęki jest gingiwektomia, „excisional gingivectomy” obejmująca wycięcie śluzówki pokrywającej niewyrznięty wargowo ząb wraz z odsłonięciem 1/2 do 3/4 powierzchni korony (4). Cięcie prowadzi się łukowato z pozostawieniem minimum 3-5 mm kołnierza dziąsłowego otaczającego przyszyjkową część korony z.z. Po wycięciu tkanek miękkich, na powierzchni szkliwa korony zęba zakłada się opatrunek chirurgiczny zapobiegający przerostowi dziąsła pozostawiając go na okres około 1 tygodnia. Tkanki dziąsła przyjmują odpowiedni kształt w okolicy szyjki korony zęba w ciągu 2-3 tygodni, co umożliwia umocowanie zamka ortodontycznego na powierzchni korony (4). Wskazane jest poinformowanie pacjenta o konieczności wzmożonej higieny jamy ustnej.

Kolejną z wcześniejszych technik chirurgicznych związaną z chirurgicznym odsłonięciem zębów jest radykalne usunięcie zarówno kości jak i tkanek miękkich pokrywających koronę z.z. „radical surgical exposure” (4, 5, 6, 7,

To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.