Wpływ palenia tytoniu na proces osteointegracji wszczepów stomatologicznych
© Borgis - Nowa Stomatologia 2-3/2007, s. 91-94
*Marta Jaworska-Zaremba, Joanna Domagała, Łukasz Łomżyński, Jakub Trębicki
Negatywny wpływ palenia tytoniu na gojenie kości został zaobserwowany w różnych dziedzinach medycyny, takich jak ortopedia, traumatologia czy chirurgia plastyczna (1). Dużo uwagi poświęca się temu problemowi także w stomatologii. Znany jest wpływ palenia papierosów na zwiększone ryzyko występowania chorób przyzębia i błony śluzowej jamy ustnej oraz gojenie ran poekstrakcyjnych. W związku z dynamicznym rozwojem implantologii i coraz szerszym stosowaniem leczenia implantoprotetycznego, prowadzonych jest wiele obserwacji klinicznych i prac badawczych oceniających wpływ różnych czynników na wyniki tego leczenia. Leczenie implantologiczne może być obarczone ryzykiem niepowodzenia. Brak integracji pomiędzy kością a tytanowym wszczepem może mieć związek z wieloma czynnikami, takimi jak długość i średnica implantu, rodzaj powierzchni, ale też z przeciążeniem czy obecnością stanów zapalnych (2).
Dostępne są także badania, które wskazują na wpływ palenia tytoniu na gorsze rokowanie w leczeniu implantologicznym (3, 4). Nawyk ten uważa się za jeden z ważnych czynników oddziaływujących na zmniejszenie odsetka powodzeń w leczeniu implantologicznym. Większą ilość niepowodzeń obserwowano po drugim etapie leczenia chirurgicznego, po odsłonięciu wszczepów i częściej dotyczyły one szczęki niż żuchwy (5).
Nałóg palenia wpływa na wzrost częstości występowania zapalenia tkanek okołowszczepowych, przewlekłego zapalenia błony śluzowej i wzrost resorpcji kości wokół implantu. Po odsłonięciu wszczepów u palaczy obserwuje się większą skłonność do utraty kości brzeżnej, szczególnie w pierwszym roku w porównaniu do osób niepalących. Bain i wsp. (6) wykazali korelację pomiędzy wzrostem niepowodzeń w leczeniu implantologicznym a ilością dostarczanego do organizmu tytoniu. W grupie ciężkich palaczy obserwowano dwukrotnie częstsze występowanie gorszej jakościowo kości typu IV. O tym jak ważny jest to czynnik, świadczy fakt, że zaprzestanie palenia papierosów na czas jednego tygodnia przed i osiem tygodni po osadzeniu implantu skutkowało widocznym wzrostem liczby udanych zabiegów (7).
W dymie papierosowym zidentyfikowano ponad 4000 potencjalnie toksycznych substancji (8), z których nikotyna wydaje się najgroźniejsza (9). Głównym produktem rozpadu nikotyny jest kotynina, zazwyczaj używana jako wskaźnik ekspozycji na toksyczne substancje z dymu papierosowego. Poziom kotyniny w surowicy ludzi niepalących jest mniejszy niż 10 ng/ml, podczas gdy u nałogowych palaczy może osiągać wartości ponad 100 ng/ml.
Nikotyna upośledza różne fazy gojenia kości: fazę zapalną, proliferacyjną, a także etap mineralizacji (10, 11). U nałogowych palaczy obserwuje się zwiększoną akumulację płytki nazębnej, częstsze zapalenia dziąseł, nasiloną resorpcję kości wyrostka zębodołowego, upośledzone gojenie. Nikotyna zawarta w tytoniu działa obkurczająco na ściany naczyń krwionośnych, znacznie zmniejsza przepływ krwi w kości i tkankach miękkich. Taka sytuacja powoduje niedokrwienie, ogranicza ilość dostarczanych składników odżywczych, tlenu i komórek układu immunologicznego skierowanych przeciwko antygenom w płytce bakteryjnej (12), zwiększając ryzyko utraty wszczepu. Nikotyna osłabia także układ immunologiczny obniżając zdolność akty
To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.