Ocena szczelności wypełnień kanałów wykonanych metodą kondensacji bocznej gutaperki z zastosowaniem trzech różnych uszczelniaczy – badania in vitro

Podstawową zasadą warunkującą powodzenie leczenia endodontycznego jest właściwe mechaniczne i chemiczne opracowanie kanału korzeniowego oraz szczelne jego wypełnienie. Eliminacja lub redukcja mikroorganizmów z opracowanego kanału i szczelność wypełnienia zapobiegają powstaniu zapalenia tkanek okołowierzchołkowych lub przyspieszają gojenie istniejących już zmian, gdyż uniemożliwiają przedostawanie się do systemu kanałowego bakterii z jamy ustnej i zatrzymują płyny tkankowe mogące stanowić pożywkę dla bakterii pozostałych w odgałęzieniach bocznych lub kanalikach zębiny. Uzyskanie szczelności wypełnienia kanału wymaga zastosowania odpowiedniego materiału i techniki jego wprowadzenia do kanału korzeniowego.

Powszechnie uznawaną i polecaną metodą wypełniania kanałów korzeniowych jest kondensacja boczna gutaperki na zimno w połączeniu z uszczelniaczem. Gutaperka jest materiałem plastycznym, stabilnym objętościowo w technikach stosowanych na zimno, biozgodnym, nieulegającym resorpcji, nieprzepuszczającym bakterii i nieprzebarwiającym zębów. Ponadto obecność w ćwiekach gutaperkowych tlenku cynku (zwykle 33-61,5%) nadaje im pewne właściwości przeciwbakteryjne (1). Główną wadą ćwieków gutaperkowych jest jednak brak przyczepności do zębiny, co nie zapewnia szczelności wypełnionego kanału i wymaga zastosowania materiału uszczelniającego.

Celem pracy była ocena stopnia mikroprzecieku wokół wypełnień kanałów korzeniowych wykonanych techniką kondensacji bocznej gutaperki przy zastosowaniu testu barwnikowego oraz analiza zależności między rodzajem użytego materiału uszczelniającego a szczelnością wypełnienia kanału.

Badanie przeprowadzono na 36 zębach ludzkich jednokanałowych (siekacze, kły, przedtrzonowe – usuniętych ze wskazań ortodontycznych, protetycznych, periodontologicznych lub chirurgicznych). Po oczyszczeniu zęby przechowywano w 10% roztworze formaliny. Po uzyskaniu dostępu do komory z uwzględnieniem poszerzenia endodontycznego, kanały korzeniowe wszystkich zębów opracowano w ten sam sposób wg przyjętych zasad metodą step-back do rozmiarów poszerzacza Kerra 45, 50, 55 ISO (MAF 30, 35, 40). Do przepłukiwania kanałów używano 1% NaOCl, 3% H₂O₂ i 0,9% NaCl w ilości 10 ml na każdy kanał. W przypadku kanałów zobliterowanych stosowano związki chelatujące (RC-Prep i Endosal). Po przepłukaniu kanały osuszono standaryzowanymi sączkami papierowymi. Następnie zęby podzielono losowo na trzy grupy po 12 zębów w każdej grupie w zależności od zastosowanego uszczelniacza (tab. 1). W każdej grupie kanały korzeniowe wypełniono techniką kondensacji bocznej gutaperki na zimno (ryc. 1). Końce ćwieków odcinano na wysokości ujść kanałów przy pomocy rozgrzanego ekskawatora lub nakładacza. Rozgrzaną gutaperkę kondensowano dodatkowo w ujściach kanałów upychadłem kulkowym. Po wypełnieniu kanałów ubytki zamykano wypełnieniem czasowym, a szczelność wypełnień zweryfikowano radiologicznie (ryc. 2). W obrazie RTG oceniano długość, na którą został wypełniony kanał, homogenność materiału oraz jego przyleganie do ścian kanału. Po weryfikacji radiologicznej do dalszych badań zakwalifikowano 30 zębów, które poddano testowi apikalnej penetracji barwnika. W tym celu zęby zabezpieczono pokrywając je dwukrotnie lakierem acetonowym pomijając okolicę otworu wierzchołkowego i zanurzono w 0,5% fuksynie zasadowej na 24 godziny. Tak przygotowane zęby przecięto piłą diamentową z chłodzeniem wodnym w ich osi długiej uzyskując szlify podłużne (ryc. 3). Głębokość penetracji barwnika oceniono w mikroskopie optycznym przy pow. 5x, a obraz spod mikroskopu porównano z obrazem RTG. Do oznaczenia stopnia mikroprzecieku zastosowano apikalny wskaźnik penetracji barwnika WPBa (wg Michalik) stanowiący iloraz sumy głębokości penetracji barwnika do długości roboczej kanału.

Skala WPBa przedstawia się następująco:

WPBa=0 – brak mikroprzecieku, szczelność optymalna;

0

0,5≤WPBa<1,0 – duży mikroprzeciek, szczelność zła;

WPBa=1,0 – całkowity mikroprzeciek, brak szczelności (2).

Tabela 1. Podział na grupy w zależności od zastosowanego uszczelniacza kanałowego.

Ryc. 1. Ząb po wypełnieniu kanału metodą bocznej kondensacji gutaperki na zimno. Ćwieki gutaperkowe wystające z komory zęba.

Ryc. 2. Kontrola rtg wypełnienia kanału metodą bocznej konde

To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.