Ocena częstotliwości występowania zmian na języku u osób w wieku podeszłym w zależności od płci, chorób współistniejących i użytkowanych uzupełnień protetycznych

Starzenie się populacji jest tendencją występującą od niedawna i dotyczy w szczególności krajów rozwiniętych. Na świecie żyje obecnie 600 mln osób powyżej 60 r.ż. (wg WHO). Liczba ta stale rośnie, na co wpływ ma wiele różnych czynników, m.in. postęp w dziedzinach medycznych oraz dobra sytuacja materialna w społeczeństwach rozwiniętych. Szacuje się (wg WHO), że w 2050 roku liczba osób starszych na świecie wyniesie 2 mld (1, 2). W Polsce osoby powyżej 60 r.ż. stanowią obecnie 17% populacji (3), a według prognoz GUS w 2030 roku odsetek ten wzrośnie do 30% (4). Najdynamiczniej powiększającą się grupą wiekową są osoby powyżej 80 r.ż.

Istnieją liczne doniesienia dotyczące częstszego występowania zmian na języku u ludzi po 65 r.ż. (5, 6, 7, 8, 9). Według nich do najczęściej obserwowanych zaliczane są:

– język pofałdowany (lingua plicata) – wada rozwojowa powstała w wyniku nieprawidłowej budowy mięśnia powierzchownego języka, charakteryzuje się występowaniem pojedynczej bruzdy pośrodkowej, podwójnych lub mnogich bruzd na powierzchni grzbietowej przednich 2/3 języka, bruzdy mogą różnić się charakterystycznym układem, długością i głebokością (10, 11) (fot. 1);

– romboidalne zapalenie środkowej części języka (glossitis rombica mediana) – dobrze odgraniczona zmiana atroficzna (zanik brodawek) zlokalizowana w linii pośrodkowej grzbietowej powierzchni języka tuż przed otworem ślepym, o kształcie romboidalnym lub owalnym (10, 11);

– język włochaty (lingua villosa) – zmiana charakteryzująca się nieprawidłowym rogowaceniem i wydłużeniem brodawek nitkowatych, które mogą przybierać zabarwienie białe żółte, brązowe lub czarne (10, 11);

– język geograficzny (lingua geographica) – łagodny stan zapalny wywołany złuszczaniem powierzchownej warstwy keratyny i brodawek nitkowatych. Charakteryzuje się występowaniem małych bladoszarych plam, które powiększają się i powodują spełzanie brodawek nitkowatych na obrzeże zmiany (10, 11) (fot. 2);

– zmiany zanikowe błony śluzowej języka – zmiana charakteryzujaca się zanikiem brodawek nitkowatych na powierzchni grzbietowej języka, występującym najczęściej na jego końcu i powierzchniach bocznych (10, 11) (fot. 3);

– zapalenie powierzchowne języka – zmiana obserwowana gdy grzbiet języka pokryty jest zalegającymi resztkami pokarmowymi, komórkami złuszczonego nabłonka, drobnoustrojami i poduktami ich przemian metabolicznych (10, 11);

– żylaki języka (varices linguae) – czerwonopurpurowe, chełboczące uwypuklenia wywołane zmniejszoną sprężystością ścian naczyń krwionośnych i wewnetrzną blokadą żył, występujące najczęściej na przednich 2/3 dolnej powierzchni języka (10, 11).

Celem pracy była ocena częstości występowania zmian na języku u osób starszych w zależności od płci, towarzyszących chorób ogólnych oraz użytkowanych uzupełnień protetycznych.

Badaniami zostały objęte osoby przebywające w Domu Opieki Społecznej w Warszawie. Zgodę na badania wyraziło 64 pacjentów spośród 111 zamieszkujących w tym ośrodku, w tym 33 kobiety i 31 mężczyzn. Średnia wieku wynosiła 71 lat – odpowiednio 75 dla kobiet i 66 dla mężczyzn.

Wszystkich pacjentów poddano badaniu podmiotowemu, w którym szczególną uwagę zwracano na towarzyszące schorzenia ogólne, przyjmowane leki,

To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.