Retencja w leczeniu ortodontycznym

Zadaniem współczesnej ortodoncji jest nie tylko postawienie prawidłowej diagnozy, zaplanowanie i przeprowadzenie leczenia, ale również długoczasowe utrzymanie uzyskanych wyników. W fazie aktywnej następuje szybka resorpcja i wolna apozycja. Faza retencyjna leczenia pozwala na pełną apozycję. Retencja polega na stabilizacji końcowych wyników leczenia. Zależy ona od wielu czynników; między innymi od wieku pacjenta oraz stanu przyzębia, a także od początkowej wady zgryzu i jej nasilenia, które warunkuje rodzaj i czas postępowania retencyjnego. Stabilność można osiągnąć tylko w przypadku, gdy siły pochodzące z tkanek przyzębia, tkanek miękkich jamy ustnej oraz rodzaju zgryzu równoważą się, a kierunek i tempo wzrostu są korzystne. W stanie czynnego przemieszczania zębów przebieg włókien jest nieuporządkowany. Czynnościowa równowaga mięśniowa jest kluczem do utrzymania osiągniętych wyników leczenia. Nacisk wywierany na zęby determinuje wstecznie ich pozycję, dlatego w celu długotrwałego utrzymania wyników leczenia konieczne jest wyeliminowanie dysfunkcji i parafunkcji (1).

Celem tej pracy jest przedstawienie metod i materiałów oraz możliwości w postępowaniu retencyjnym, po zakończonym aktywnym leczeniu ortodontycznym.

Do stabilizacji wyników służą retainery stałe oraz zdejmowane (ruchome). Aparaty retencyjne stałe można podzielić ze względu na zasięg obejmowanego przez nie łuku zębowego; materiałów z jakich zostały wykonane; umiejscowienia względem powierzchni szkliwa (wewnątrz- i zewnątrzkoronowe); czasu przebywania w jamie ustnej – retainery osadzane na okres kilku lat oraz retainery osadzane na stałe, czyli dożywotnio.

Jeżeli aparat retencyjny zakłada się na okres kilku lat, proponuje się go przykleić jako szynę zewnątrzkoronową bez naruszania powierzchni szkliwa. Jeżeli jednak szyna ma spełniać swoją funkcję dożywotnio, wówczas poleca się osadzanie go w rowku o przebiegu mezjalno-dystalnym, wypreparowanym w szkliwie na powierzchni językowej zębów objętych retainerem. Rowek zwiększa retencję dla kompozytu, w którym zatopiony jest retainer, zabezpiecza kompozyt przed ścieraniem i odklejeniem retainera. Ponadto możliwe jest wówczas osadzenie go na powierzchniach podniebiennych zębów górnych, unikając kontaktów zwarciowych z zębami dolnymi nawet przy pogłębionym nagryzie siekaczy (2).

W przeszłości wykorzystywano różne konstrukcje w postępowaniu retencyjnym. Stosowane opisane przez Burgessa szyny lane z pinami mocowanymi w otworach wypreparowanych w zębach na wylot, szyny lane z perforacjami retencyjnymi dla kompozytu wykorzystywane do unieruchamiania i ewentualnego odtworzenia brakujących pojedynczych zębów. Jako retainery wewnątrzzębowe stosowano ligatury druciane (ryc. 1) umieszczane za pomocą akrylu lub kompozytu w rowku wypreparowanym wokół koron zębów, belki odlewane z metalu umieszczane na powierzchniach językowych siekaczy i kłów lub na powierzchniach żujących zębów bocznych (3, 4, 5). W celu zwiększenia retencji belka mogła być dodatkowo wytrawiana elektrolitycznie. W odcinku bocznym stosowano szyny amalgamatowo-akrylowo-druciane. Przed założeniem szyny preparowano rowek o przebiegu mezjalno-dystalnym i dopiero w nich osadzano odpowiednio gruby drut lub laną belkę. Wy

To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.