Standardy postępowania w leczeniu bólów nowotworowych według światowej organizacji zdrowia
© Borgis - Nowa Medycyna 8/1999
Aleksandra Kotlińska-Lemieszek, Jacek Łuczak
Od II połowy lat 80-tych, kiedy to Światowa Organizacja Zdrowia przedstawiła zasady uśmierzania bólów nowotworowych, znaczenie blokad nerwów, neuroliz i innych inwazyjnych metod stosowanych szeroko w przeszłości, jednoznacznie zmalało, a farmakoterapia stała się podstawowym sposobem postępowania (1-6).
Tabela 1.
| ZASADY UŚMIERZANIA BÓLÓW NOWOTWOROWYCH obejmują: 1. stosowanie leków przeciwbólowych według trzystopniowej drabiny analgetycznej w zależności od natężenia bólu (ryc. 1); 2. w regularnych odstępach czasu „według zegarka”; 3. doustnie lub (u chorych z zaburzeniami połykania, wymiotujących i nieprzytomnych) – podskórnie; 4. w dawkach dobranych indywidualnie do bólu (-ów) i stanu klinicznego pacjenta; 5. w skojarzeniu z lekami wspomagajacymi, tzw. adjuwantami; 6. konieczość monitorowania – nadzorowania leczenia. |
Ryc. 1. Drabina analgetyczna WHO.
1) Leczenie przeciwbólowe należy wdrażać jak najszybciej, nie czekając na potwierdzenie przyczyny bólu przy pomocy badań dodatkowych. Nie należy też zwlekać z przejściem na kolejny szczebel drabiny WHO przy nieskuteczności dotychczasowej terapii (godziny – dni, a nie dni – tygodnie).
Nieprawidłowe jest stosowanie leków przeciwbólowych w postaci złożonej, ponieważ najczęściej zawierają one w swoim składzie poza analgetykiem niewłaściwy zestaw leków (np. środki uspokajające). Obecność wielu składników w preparacie złożonym uniemożliwia właściwe zwiększanie dawki leku przeciwbólowego.
2) Wiele analgetyków, np. powszechnie stosowane tramadol i morfina w postaci roztworu wodnego, należy dawkować co 4
To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.