Zator powietrzny – powikłanie cewnikowania żyły podobojczykowej. Opis przypadku

© Borgis - Anestezjologia Intensywna Terapia 1/2003, s. 32-34

Waldemar Iwańczuk

Streszczenie
Wstęp. Cewnikowanie naczyń centralnych wiąże się z niebezpieczeństwem powikłań, a śmiertelność ocenia się na 0,02-1,5%. Przedstawiono zator wywołany aspiracją powietrza przez kanał po usunięciu cewnika do hemodializy.
Opis przypadku. 17-letnią pacjentkę zatrutą lekami leczono hemoperfuzją przez dwuświatłowy cewnik przekroju 4 mm, wprowadzony do prawej żyły podobojczykowej. Po odzyskaniu świadomości chorej usunięto cewnik w pozycji leżącej; chora nagle usiadła i zakaszlała. W kilkanaście sekund później straciła przytomność, wystąpiła bradykardia zatokowa 25/min i SaO₂ 45%, zaburzenia zapisu EKG. Zmiany te ustąpiły po wentylacji 100% O₂, chora odzyskała przytomność, a objawy splątania ustąpiły po ok. 12 godzinach.
Omówienie. Obserwowany zator powietrzny był prawdopodobnie do uniknięcia; usuwanie szerokich kaniul dializacyjnych powinno odbywać się u spokojnych pacjentów. Fakt niepełnej współpracy wynikający ze splątania oraz napady kaszlu spowodowane długim okresem intubacji zwiększyły ryzyko zatoru powietrznego.

Summary
Introduction. Cannulation of the central vessels carries a risk of complications, and mortality is estimated at 0.02-1.5%. Air embolism is described, caused by the aspiration of air through the canal after removal of the haemodialysis catheter.
Case report. A 17-year-old female patient, intoxicated with drugs, was treated by haemoperfusion through a double-lumen 4 mm diameter catheter inserted into the right subclavian vein. The catheter was removed in the recumbent position; the patient abruptly sat up and coughed. Several seconds later she lost consciousness, developed sinus bradycardia 25/min., SaO₂ 45% as well as ECG changes were found. These changes regressed after ventilation with 100% O₂. The patient regained consciousness, and confusion signs disappeared after about twelve hours.
Discussion. The observed air embolism was probably avoidable; removal of wide dialysis cannulas should be carried out in calm patients. Incomplete co-operation resulting from confusion, and a cough attack caused by a long intubation period increased the risk of this complication.

To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.