Zastosowanie resorbowalnych błon regeneracyjnych w leczeniu chorób przyzębia na podstawie piśmiennictwa

© Borgis - Nowa Stomatologia 4/2000, s. 49-51

Marcin Kacprzak, Jan Kowalski

Celem leczenia choroby przyzębia jest nie tylko trwałe jej wyleczenie, ale przede wszystkim przywrócenie prawidłowej bądź możliwie optymalnej budowy i funkcji struktur, które uległy uszkodzeniu czy zniszczeniu w przebiegu choroby. Termin regeneracja w periodontologii oznacza odtworzenie tkanek utraconych w przebiegu choroby z zachowaniem takiej samej budowy i funkcji, jaką miały poprzednio. W zapaleniach przyzębia dochodzi przede wszystkim do zniszczenia przyczepu łącznotkankowego czyli włókien kolagenowych przytwierdzających tkanki otaczające do zęba. Celem chirurgii odtwórczej jest odtworzenie ozębnej i warstwy cementu na powierzchni korzenia, na której doszło do ubytku przyczepu. Wtórnym następstwem choroby przyzębia jest ubytek kości wyrostka zębodołowego, zatem żeby leczenie było kompletne trzeba odtworzyć tkankę kostną. W latach osiemdziesiątych w periodontologii terminy regeneracja i nowy przyczep stosowano jako synonimy. W obecnym piśmiennictwie nowy przyczep oznacza połączenie tkanki łącznej z powierzchnią korzenia zęba uprzednio pozbawioną włókien ozębnej. Termin ten obejmuje nowy przyczep nabłonkowy, nie obejmuje natomiast odtworzenia przyczepu łącznotkankowego. Termin regeneracja oznacza wytworzenie wszystkich struktur przyzębia, wraz z przyczepem łącznotkankowym, który stanowi podstawowy element w procesie regeneracji i przyzębia. Uznaje się, że jako pierwsi mechanizm regeneracji przyzębia zbadali Melcher i wsp. Stwierdzili, że w wyniku leczenia chirurgicznego choroby przyzębia dochodzi do swoistego rodzaju konkurencji pomiędzy czterema rodzajami komórek. Są to komórki nabłonka, tkanki łącznej dziąsła, tkanki kostnej oraz ozębnej. W przypadku zranienia wszystkie te tkanki zaczynają proliferować w celu wypełnienia powstałego ubytku. Wielokrotnie obserwowano, że nabłonek wrasta szybko, pokrywając obnażoną powierzchnię korzenia na całej długości. Tkanka ta nie może wytworzyć cementu, więc jeśli pokryje jako pierwsza powierzchnię korzenia, nie można oczekiwać regeneracji. Okazało się, że tylko ozębna ma właściwości wytwarzania cementu korzeniowego, a zatem może wytworzyć przyczep łącznotkankowy (2, 5). Potwierdzeniem badań Melcher´a były badania Catonn´a i Zander´a (2). Wykorzystali oni małpy, a choroby przyzębia po obu stronach szczęki wywoływali zakładając na zęby gumki potęgujące odkładanie się płytki nazębnej wokół badanych zębów. Po rozwinięciu się zapalenia przyzębia po obu stronach łuków zębowych, poddano leczeniu zapalenie występujące po jednej stronie szczęki lub żuchwy. Oceniono wyniki leczenia posługując się czterema następującymi modelami: kiretażem zamkniętym, operacją płatową Widman´a, przyczepem autogennym kości i wszczepem fosforanu trójwapniowego. We wszystkich przypadkach uzyskano wygojenie się zmian patologicznych z wytworzeniem długiego przyczepu nabłonkowego na powierzchni korzenia. Badania te potwierdziły przypuszczenie, że powstanie nowego przyczepu łącznotkankowego hamują komórki nabłonkowe mające zdolność szybkiej migracji i wypełniania ubytków tkankowych. Nasunął się oczywisty wniosek, że aby uzyskać odtworzenie cementu, włókien ozębnej i kości, należało zahamować migrację nabłonka. Sądzono, że warunkiem powstania nowego przyczepu może być obecność komórek pochodzących z ozębnej. Nyman i wsp. przeprowadzili eksperyment na małpach. Powierzchnia korzenia była odizolowana nie tylko od kontaktu z nabłonkiem, ale także z tkanką łączną dziąsła (7). Odpreparowano płat śluzówkowo-okostnowy po stronie policzkowej wyrostka zębodołowego na wysokości 3 mm poniżej korony zębów i 2 mm powyżej szczytu korzenia. Opracowano obnażoną powierzchnię korzenia, przykryto błoną syntetyczną, a następnie płatem i założono szwy. Po trzech miesiącach stwierdzono obecność nowego przyczepu łącznotkankowego, cementu i włókien ozębnej. Wyniki te potwierdziły możliwość odtworzenia przyczepu łącznotkankowego pod warunkiem odizolowania powierzchni korzenia od tkanki dziąsła i nabłonka. Omówione badania potwie

To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.