Aerodontalgiczny ból zębów

Wpływ biosfery na nasz organizm charakteryzuje się aktywnością biologiczną niektórych elementów atmosferycznych i ich zespołów. Szczególna zdolność oddziaływania naszego ustroju na pewne sytuacje pogodowe nosi miano meteoropatii. Zjawisko niekorzystnego wpływu zmian pogody na przebieg niektórych chorób, zwłaszcza u osób wrażliwych, tzn. meteoropatów jest powszechnie znane. Stopień nasilania się dolegliwości uwarunkowany jest dynamiką zmian w środowisku meteorologicznym. Bardzo niekorzystne są okresy przemieszczania się mas powietrznych z przechodzeniem frontów atmosferycznych i rozwojem ośrodków niżowych (5, 6, 8, 14, 15).

Organizm ludzki w warunkach fizjologicznych adaptuje się w pewnych granicach do wahań ciśnienia atmosferycznego. Próg tej tolerancji zależy od cech indywidualnych, przy czym największe obciążenie dla organizmu ludzkiego stanowi gwałtowna zmiana ciśnienia (6, 8, 14, 15). Wtedy to, bez odpowiedniej adaptacji może dojść do ciężkich zaburzeń fizjologicznych ustroju. Znana jest choroba górska „wysokościowa” i choroba głębinowa, zwana „kesonową”.

Niekorzystny wpływ zmian ciśnienia atmosferycznego dotyczy również narządu żucia. Rozwój nowoczesnego lotnictwa i możliwości szybkiej zmiany wysokości lotu stwarzają modelowe warunki do obserwacji wpływu spadku ciśnienia na narząd żucia, a komory hiperbaryczne (np. okręty podwodne, kesony), do obserwacji wpływu zwiększonego ciśnienia (6, 12, 13).

Celem pracy jest omówienie, w oparciu o piśmiennictwo i doświadczenia własne, zjawiska występowania bólu zębów (aerodontalgia, barodontalgia) w warunkach zmiany ciśnienia z normobarycznego na hipobaryczne lub hiperbaryczne.

Ból zębów pojawiający się u lotników podczas lotu bez odczuwania jakichkolwiek dolegliwości przed startem określono terminem aerodontalgii (barodontalgia). Cechą charakterystyczną tego bólu jest jego nasilanie się w miarę wzrostu wysokości lotu (8, 13, 14). Powstaje więc pytanie, dlaczego u osób, które przed lotem nie miały żadnych dolegliwości, ból zębów pojawia się podczas lotu, a u marynarzy okrętów podwodnych, również nie odczuwających dolegliwości bólowych na lądzie, ból zębów pojawia się po zanurzeniu?