fbpx

Badanie skuteczności uszczelniania bruzd i szczelin zębów mlecznych materiałem szkło-jonomerowym

© Borgis - Nowa Stomatologia 4/2007, s. 107-113

*Dorota Gajdzik-Plutecka1, Agnieszka Szczecińska2, Emilia Wójcik2, Albert Trojanowski2, Agnieszka Nalborska2, Ewa Prokopowicz2, Iza Puchalska2

Wstęp
Lakowanie (uszczelnianie bruzd i szczelin zębów) jest najskuteczniejszą metodą profilaktyki próchnicy powierzchni żujących zębów niedojrzałych. Działanie laku polega przede wszystkim na mechanicznym zablokowaniu anatomicznych miejsc zwiększonej retencji na powierzchni zęba a przez to uniemożliwienie odkładania się w nich płytki nazębnej oraz może dodatkowo przyczyniać się do wzbogacania tkanek zęba w jony fluoru jeżeli zawiera je w swoim składzie i ma możliwość uwalniania ich do otaczającego środowiska.
Obecnie używane są uszczelniacze na bazie żywic oraz materiały szkło-jonomerowe.
Europejska Akademia Stomatologii Dziecięcej (EAPD) zaleca przede wszystkim stosowanie uszczelniaczy na bazie żywic głównie ze względu na ich wysoką retencję. Jednak liczne badania wykazują, że lakowanie tymi materiałami sprawdza się ale przede wszystkim w przypadku zębów stałych. Retencja uszczelniaczy na bazie żywic w przypadku tych zębów wynosi od 50% do 90% nawet po wieloletnim czasie obserwacji (1-8).
Zaś w przypadku zębów mlecznych sytuacja wygląda zdecydowanie inaczej. Skuteczność takiej metody profilaktyki jest znacząco mniejsza (9, 10). Nieliczne doniesienia w piśmiennictwie poświęcone lakowaniu zębów mlecznych wyraźnie wskazują na gorszą skuteczność tej metody profilaktyki w ich przypadku np.: Wal i wsp. wykazali, że już po okresie 3 miesięcy retencja laku z materiału Helioseal F u 3 latków wynosiła tylko 65% (11). Przyczyny takiej retencji materiałów należy upatrywać w problemach w dokładnym przeprowadzeniu zabiegu (gorsza współpraca z małymi pacjentami, trudności z utrzymaniem suchości pola operacyjnego) jak również gorszą mikroretencją materiałów żywicowych do szkliwa zębów mlecznych (wierzchnia warstwa szkliwa zębów mlecznych wykazuje budowę apryzmatyczną co w konsekwencji przyczynia się do gorszego wzoru wytrawiania szkliwa) (12). Niedawno na polskim rynku stomatologicznym pojawił się nowy materiał szkło-jonomerowy strontowy GC Fuji VII zwany również GC Fuji Triage charakteryzujący się bardzo wysoką zawartością jonów fluoru (ryc. 1) (13).
Ryc. 1. Materiał GC Fuji VII (Triage).
Do cech tego materiału należy zaliczyć:
– Szybki i wysoki poziom uwalnianych jonów fluoru do otaczającego środowiska (kilkakrotnie wyższy w stosunku do dotychczas stosowanych materiałów szkło-jonomerowych i laków kompozytowych) (ryc. 2).
Ryc. 2. Poziom uwalnianego fluoru z różnych materiałów do zabezpieczania bruzd (dane wg producenta materiału GC Fuji Triage).
– Łatwość w użyciu.
– Chemiczna adhezja do tkanek zęba również w wilgotnym środowisku.
– Przy aplikacji konsystencja materiału jest płynna ale stabilna.
– W przypadku różowej wersji materiału (GC Fuji Triage Pink) możliwość przyspieszenia procesu wiązania dzięki absorpcji ciepła ze światła lampy halogenowej.
Cechy tego materiału zainspirowały autorów do przeprowadzenia badań nad wykorzystaniem go jako uszczelniacza bruzd i szczelin zębów mlecznych.
Ocenę uszczelniacza GC Fuji Triage przeprowadzono w oparciu o obserwacje kliniczne oraz badanie laboratoryjne.
A. BADANIE KLINICZNE
Cel pracy
Celem badania klinicznego była wstępna ocena retencji materiału użytego do profilaktycznego uszczelniania bruzd i szczelin.
Materiał i metody
Materiał badawczy stanowiło 50 uszczelnień bruzd i szczelin zębów trzonowych mlecznych wykonanych z cementu Fuji Triage Pink u dzieci w wieku 2-5 lat należących do grupy wysokiego ryzyka próchnicy, większość z nich była już wcześniej leczona z powodu próchnicy wczesnej zębów siecznych (ryc. 3).
Ryc. 3. 3-letni pacjent z dużą skłonnością do próchnicy zakwalifikowany do badań.
Zabieg uszczelniania bruzd przeprowadzono w następujący sposób. Powierzchnie żujące zębów mlecznych oczyszczono z płytki nazębnej (ryc. 4A). Następnie pokryto je uzdatniaczem (20% kwas poliakrylowy) na ok. 20 sekund (ryc. 4B), wypłukano, odizolowano od dostępu śliny oraz osuszono. Kolejnym etapem było uaktywnienie w wytrząsarce kapsułki materiału uszczelniającego Fuji Triage Pink i jego aplikacja (ryc. 4C) oraz naświetlenie lampą halogenową (ryc. 4D). Materiał pokryto cienką warstwą zabezpieczającego lakieru (ryc. 4E) i ponownie naświetlono (ryc. 4F). Następnie skontrolowano uszczelniacz w zgryzie (ryc. 4G), w sytua

To jest tylko fragment artykułu. Aby przeczytać całość, przejdź do Czytelni medycznej.